จานเก่าบนผ้าใบ

เช้าวันเสาร์ที่ตลาดนัด ความเร็วในการเดินไม่ได้ขึ้นอยู่กับเราอีกต่อไป ข้างหน้ามีคนหยุดดูของ ข้างหลังมีคนรอให้ขยับ ทุกคนจึงเดินเท่ากันหมด ช้ากว่าปกติประมาณครึ่งหนึ่ง ผ้าใบสีฟ้าขึงอยู่เหนือหัวเป็นแนวยาว แสงที่ลอดลงมาจึงติดสีฟ้าจาง ๆ ไปทั้งทาง เสียงพูดจากหลายแผงดังพร้อมกันจนแยกไม่ออกว่าประโยคไหนเป็นของใคร กลิ่นกล้วยปิ้ง น้ำมันทอด และผักสด มาถึงพร้อมกันภายในระยะสิบก้าว

แผงที่อยู่ปลายแถวปูผ้าใบลงกับพื้นแล้ววางของเก่าเรียงไว้ จานลายครามวางซ้อนกันเป็นตั้ง ลายไม่เหมือนกันสักใบ บางใบบิ่นตรงขอบ บางใบยังเงาอยู่ ช้อนสเตนเลสมัดรวมกันด้วยหนังยางเส้นเดียว ป้ายราคาเขียนด้วยปากกาเมจิกบนกระดาษลัง ตัวเลขถูกขีดฆ่าแล้วเขียนใหม่สองครั้ง คนขายเอาผ้าเช็ดฝุ่นออกจากจานใบบนสุด แล้ววางกลับลงที่เดิม

จานพวกนี้เคยอยู่ในครัวคนละหลัง ใบที่บิ่นน่าจะผ่านการล้างมาหลายพันครั้ง ใบที่ยังเงาอาจถูกเก็บในตู้จนแทบไม่ได้ใช้ บางใบมีรอยขีดเป็นวงตรงกลางจากการใช้ช้อนขูดซ้ำที่เดิม บางใบมีชื่อเขียนด้วยปากกาเมจิกอยู่ใต้ฐาน เขียนไว้ตอนยกไปงานบุญแล้วไม่ได้ลบออก ตอนนี้มันมาอยู่รวมกันบนผ้าใบผืนเดียว เรียงตามขนาดแทนที่จะเรียงตามบ้าน

บางทีเราเองก็เคยยกของออกจากบ้านแบบนี้ ตอนย้ายที่อยู่ ตอนจัดห้องใหม่ ตอนที่บ้านมีคนน้อยลงกว่าเดิม ของบางอย่างถูกเก็บไว้เพราะยังใช้ได้ ของบางอย่างถูกส่งต่อเพราะไม่มีที่จะเก็บ เราไม่ได้เลือกจากความผูกพันเสมอไป หลายครั้งเลือกจากพื้นที่ที่เหลืออยู่

ตลาดนี้ตั้งทุกเสาร์แล้วเก็บหมดตอนเที่ยง สัปดาห์หน้าแผงนี้อาจมีของคนละชุด คนขายคนเดิมแต่ของมาจากบ้านอื่น จานใบที่ขายได้วันนี้จะไปอยู่ในครัวใหม่ แล้วเริ่มนับรอบการล้างใหม่ตั้งแต่ต้น ส่วนใบที่ขายไม่ออกจะถูกห่อด้วยกระดาษหนังสือพิมพ์ทีละใบ แบบเดียวกับตอนที่มันมา แล้วขึ้นรถกลับไปรอสัปดาห์หน้า

เราหยิบจานใบเล็กขึ้นมาใบหนึ่ง มันหนักกว่าที่คิดจากที่มองเห็น ด้านหลังมีตัวอักษรจาง ๆ ที่อ่านไม่ออกแล้ว คนขายมองมาแล้วไม่ได้พูดอะไร ไม่ได้เชียร์ ไม่ได้บอกราคา วางมันกลับลงที่เดิมให้ตรงรอยเดิมของตั้ง แล้วเดินต่อไปตามความเร็วของคนข้างหน้า