ใบจามจุรีที่ยังพับอยู่

ทางเดินรอบสวนสาธารณะยังเปียกน้ำค้าง ยางมะตอยสีดำมันเป็นแถบตรงที่ไฟส่องทางยังไม่ดับ นกกางเขนสองสามตัวกระโดดอยู่บนสนามหญ้าริมทาง เสียงรองเท้าผ้าใบกระทบพื้นดังเป็นจังหวะจากคนที่วิ่งสวนมา ลำโพงบนเสาเปิดเพลงเต้นแอโรบิกเบา ๆ อยู่ทางลานกลางสวน อากาศยังเย็น กลิ่นหญ้าที่เพิ่งตัดเมื่อวานลอยอยู่ต่ำ ๆ ใกล้พื้น

ต้นจามจุรีใหญ่เรียงอยู่สองข้างทางช่วงหนึ่ง กิ่งแผ่ออกไปจนชนกันกลางทาง ใบย่อยเล็ก ๆ บนก้านใบยังพับประกบกันเป็นคู่ ๆ เหมือนตอนกลางคืน ทำให้เรือนยอดดูบางกว่าตอนกลางวันมาก แสงจากฟ้าที่เพิ่งสว่างลอดผ่านช่องระหว่างใบลงมาได้เป็นหย่อม ๆ พื้นใต้ต้นไม้จึงสว่างเกือบเท่าทางเดินนอกร่ม ใบที่ร่วงอยู่บนทางเป็นใบเหลืองเล็ก ๆ ที่แห้งกรอบ ส่งเสียงแตกเบา ๆ ใต้พื้นรองเท้าทุกก้าวที่เหยียบลงไป

ใบจามจุรีพับตัวเองตอนแดดหมดและตอนฟ้าครึ้ม แล้วค่อย ๆ กางออกเมื่อแดดส่องถึง ใบที่อยู่บนสุดโดนแดดก่อน กางออกก่อน ใบที่อยู่ต่ำลงมาในเงาของใบอื่นยังพับอยู่อีกพักหนึ่ง ร่มเงาใต้ต้นไม้จึงไม่ได้มาพร้อมกันทั้งต้น มันค่อย ๆ หนาขึ้นจากข้างบนลงมาข้างล่าง ตามเวลาที่แดดขึ้นสูง

รอบแรกของทางเดินใช้เวลาราวยี่สิบนาที ผ้าขนหนูผืนเล็กพาดอยู่บนไหล่ ขวดน้ำในมือเริ่มมีหยดน้ำเกาะด้านนอก ม้านั่งหินตัวหนึ่งมีคนนั่งยืดขาอยู่ อีกตัวมีถุงผ้าวางไว้ข้างขวดน้ำ อีกคนหนึ่งเดินถอยหลังช้า ๆ ไปตามขอบสนามหญ้า แขนแกว่งไปข้างหลังเป็นจังหวะ ทุกคนเดินไปทางเดียวกันตามลูกศรที่ทาไว้บนพื้น

เมื่อตอนที่ยังมาเดินตอนหกโมงเย็นแทนตอนเช้า ต้นไม้แถวนี้ดูเป็นอีกแบบหนึ่ง ใบกางเต็มอยู่ตอนเดินรอบแรก พอถึงรอบที่สองแดดหมด ใบเริ่มพับลงทีละก้าน เรือนยอดบางลงจนเห็นฟ้าสีส้มทะลุลงมา ไฟส่องทางเปิดขึ้นทีละดวงตามแนวทางเดิน แมลงเล็ก ๆ บินวนอยู่ใต้โคมทุกดวง

รอบที่สองกลับมาถึงช่วงต้นจามจุรีอีกครั้ง แดดขึ้นพ้นตึกฝั่งตะวันออกแล้ว ใบบนยอดกางออกเต็มเป็นสีเขียวสด ใบที่อยู่ต่ำลงมายังพับอยู่ครึ่งหนึ่ง เงาบนทางเดินเข้มขึ้นกว่าเมื่อยี่สิบนาทีก่อน ลูกศรสีขาวบนพื้นหายไปในร่มครึ่งหัว ก้าวเข้าไปในเงานั้นแล้ว อากาศเย็นลงอีกนิดหนึ่ง เหงื่อที่ต้นคอเย็นเฉียบขึ้นมาทันทีที่ลมพัดผ่าน